tumblr counter

Ramazan'da Ateizm | Can Başkent

RAMAZAN'DA ATEİZM

CAN BAŞKENT

Gelenektir, yılbaşı yaklaşırken, geçen yılın muhasebesi yapılır; yaz mevsimine girerken, kış aylarındaki sorunlar masaya yatırılır. Benzer bir muhasebeyi Ramazan ayında ateizm üzerine yapmak istedim.

Ateist düşüncenin bu topraklarda çektiklerini anlatmak pek de kolay değil. Evvela, bu topraklarda, dini duyguları rencide etmek gibi bir ‘suç’ tanımlanmıştır. Bu ülkenin savcıları, kendilerini tanrının ya da peygamberlerin savunucu addederler neredeyse. Tanrı inancına dair çelişkileri sıraladığınızda kalbi kırılan müminin duygularını devlet zoruyla korumaya çalışan bir toplumsal yapı, ateist mücadelenin önündeki ilk engellerdendir.

Bu yasalar ve uygulamalar nedeniyle sık sık komik duruma da düşeriz. Örneğin, anımsayalım, Türkiye, dünyaca ünlü bir bilimadamının kendi dalından hareketle ateizm ve tanrı algısı üzerine yazdığı kitapla karşılaşınca, söz konusu bilimadamını değil, bu konuda hiç bir meziyeti olmayan bir şarlatanı dinler. Hele, bu bilimadamı Oxford profesörü Richard Dawkins, şarlatan da Adnan Oktar olunca, aradaki uçurum hangimizi hayrete düşürmez? Benzer şekilde, ‘Allah yok, din yalan’ yazdığınız zaman (Bahadır Baruter), şiir tweet’lediğinizde (Fazıl Say) dava edilmeniz işten bile değildir. Hatta hatta, mizah içerikli bir sitede (ekşi sözlük) yazdıklarınız nedeniyle de dava edilebilirsiniz. Zira, dediğim gibi, Türkiye’de savcılar, kendilerini dinin koruyucusu sanarlar.

İşin daha da tuhafı, bu mücadeledeki asimetridir. Müminler, dinsizlere veya kitapsızlara komiklik düzeyinde hakaretlerle saldırabilirken, ateistlerin din hakkındaki sert eleştirilerini dile getirmeleri ciddi bir tehlike oluşturmaktadır - hem hukuki hem sosyal olarak. Din, sadece irrasyonelliğin bir miğferi olmakla kalmıyor, aynı zamanda, bunu agresif bir şekilde yapabilmenin gerekçesi olmaktadır.

Tüm bu toplumsal sorunlara rağmen, geçtiğimiz ay ateizm üzerine Türkçe’de yazılmış en kapsamlı eser Propaganda Yayınları’ndan e-kitap olarak yayınlandı. Kitap, özellikle ‘Ateistlere Sıkça Sorulan Sorular’ ve ‘Evrim’ ile ilgili bölümleriyle tatminkar ve detaylı bir sunumda bulunuyor. Kitabın Aydın Türk mahlaslı yazarı da bu hukuki baskının kurbanlarından. Kurucularından olduğu ateizm.org sitesi de benzer gerekçelerle kapatılmış. Kitap, yazarın içinde pişe pişe olgunlaştığı mücadeledeki düşünsel gerilimleri de ayrıntılarıyla sunuyor. Yazarın, sakin ve sabırlı anlatımı kitabı özellikle müminler için önemli kılıyor. Bu kitap ateist mücadelede geçen sene elde edilen en önemli kazanımlardandı.

Ramazan gelince, oruç nedeniyle insanlara sağlıklı beslenmeleri, örneğin sigarayı bırakmaları, önerilir. Belki benzer bir öneriyi bu Ramazan’da, manevi sağlığımız için, dini terketmek için de yapabiliriz.

Bu site, Can Başkent'in 1999 yılından beri yazdığı politik, felsefi ve akademik çalışmaların (neredeyse) eksiksiz bir derlemesidir. Bu yazılar veganizmden, beden politikalarına, dijital kültürden ahlak kuramına dek birçok konuyu kapsamaktadır.

Can Başkent'e e-posta ve twitter ile ulaşabilirsiniz.

This website collects all written output of Can Başkent since 1999. It includes his political and academical articles as well as his opinion pieces on a broad variety of issues ranging from veganism to digital culture.

You can reach Can by e-mail and twitter.